Holenderski system emerytalny — trzy filary
System emerytalny w Holandii (pensioenstelsel) składa się z trzech filarów. Dla polskich migrantów, którzy pracują w Holandii, ważne jest zrozumienie wszystkich trzech, bo wpływają na wysokość emerytury:
1. AOW — emerytura państwowa (pierwszy filar)
AOW (Algemene Ouderdomswet) to podstawowa emerytura państwowa:
- Każdy mieszkaniec Holandii buduje prawo do AOW — 2% za każdy rok zamieszkania/pracy
- Pełna AOW po 50 latach zamieszkania/pracy w Holandii
- Pełne AOW (2024): ok. 1 380 € netto miesięcznie (samotni) lub ok. 950 € (z partnerem)
- Jeśli mieszkałeś w Holandii np. 20 lat = 40% pełnej AOW
2. Pensioen — emerytura zakładowa (drugi filar)
- Większość pracodawców oferuje pensioen via pensioenfonds (fundusz emerytalny)
- Składki dzielone: pracodawca + pracownik
- Wysokość zależy od przepracowanych lat i wynagrodzenia
- Pensioen jest wymagalny od AOW-leeftijd (wieku emerytalnego)
3. Oszczędności prywatne (trzeci filar)
- Indywidualne oszczędności emerytalne (lijfrente, banksparen)
- Ulgi podatkowe przy odkładaniu na emeryturę (jaarruimte)
AOW-leeftijd — wiek emerytalny
Wiek emerytalny (AOW-leeftijd) stopniowo rośnie:
- 2024: 67 lat
- 2025: 67 lat
- 2028 i dalej: powiązany z przewidywaną długością życia
W Polsce wiek emerytalny to 60 lat (kobiety) i 65 lat (mężczyźni) — w Holandii jest wyższy i jednakowy dla obu płci.
AOW dla polskich migrantów
Kluczowe zasady dla Polaków:
- Budowanie AOW: za każdy rok zamieszkania w Holandii (od 15 roku życia do AOW-leeftijd) budujesz 2% AOW
- AOW-hiaat: lata spędzone w Polsce = brak AOW za ten okres
- Vrijwillige verzekering: po opuszczeniu Holandii możesz dobrowolnie kontynuować ubezpieczenie AOW (max 10 lat, dość kosztowne)
- Wypłata za granicą: AOW jest wypłacane również gdy mieszkasz w Polsce
Koordynacja emerytur UE
Na mocy rozporządzenia UE 883/2004 okresy ubezpieczenia w Polsce i Holandii są koordynowane:
- Każdy kraj płaci emeryturę za okresy przepracowane w tym kraju
- Polscy migranci otrzymują: AOW z Holandii + emeryturę z ZUS z Polski
- Pro-rata berekening — proporcjonalne obliczanie emerytury
- Nie tracisz żadnych uprawnień emerytalnych zmieniając kraj pracy
Pensioen — emerytura zakładowa
Pensioenfonds
W Holandii istnieją branżowe fundusze emerytalne (bedrijfstakpensioenfonds), do których przynależność jest obowiązkowa:
- ABP — sektor publiczny
- PFZW — opieka zdrowotna
- PMT — przemysł metalowy
- Bouw & Infra — budownictwo
- StiPP — pracownicy tymczasowi (uitzendkrachten)
Wartransfer — przeniesienie emerytury
Przy zmianie pracodawcy możesz przenieść naliczone prawa emerytalne do nowego funduszu (waardeoverdracht). To zapobiega rozdrobnieniu emerytury w wielu małych funduszach.
Mijn pensioenoverzicht
Na mijnpensioenoverzicht.nl (z DigiD) możesz sprawdzić:
- Naliczone prawa AOW
- Prawa z pensioenfondsen
- Szacunkową wysokość emerytury
Sprawdzaj regularnie, szczególnie po zmianie pracy!
Porady dla polskich migrantów
- Sprawdź mijnpensioenoverzicht.nl — znaj swoje naliczone prawa
- Nie ignoruj pensioen — to często duża część przyszłej emerytury
- Przy powrocie do Polski — Twoje prawa emerytalne nie przepadają
- Afkoop klein pensioen — małe kwoty pensioen (poniżej ok. 520 €/rok) mogą być wykupione przy opuszczeniu Holandii
- Planuj całość — AOW + holenderski pensioen + polska emerytura z ZUS = całkowita emerytura
Masz pytania o emeryturę w Holandii? Nasi specjaliści pomogą Ci zrozumieć i zoptymalizować Twoje świadczenia emerytalne. Zadzwoń: 070 4500 300 lub napisz: pomoc@arslan.nl.