Azbest (asbest) — cichy zabójca na holenderskich budowach
Azbest jest w Holandii od 1993 roku zakazany, ale nadal znajduje się w tysiącach budynków wybudowanych przed tym rokiem. Polscy pracownicy budowlani w Holandii są szczególnie narażeni — często pracują przy renowacji i rozbiórce starszych budynków, gdzie azbest może się ukrywać.
Gdzie znajdziesz azbest?
Azbest występuje najczęściej w:
- Dachach eternitowych (asbestcementplaten)
- Izolacji rur i kotłów (leidingisolatie)
- Płytkach podłogowych (vinylvloertegels) z lat 60-80
- Klejach do płytek i kitach
- Obudowach wentylacyjnych
- Ścianach działowych (scheidingswanden)
Choroby azbestowe
Wdychanie włókien azbestu może prowadzić do śmiertelnych chorób — często dopiero po 20-50 latach:
- Mesothelioom (międzybłoniak) — agresywny rak opłucnej, prawie zawsze śmiertelny
- Asbestose — zwłóknienie płuc
- Longkanker — rak płuc (w połączeniu z narażeniem na azbest)
- Pleurale plaques — zgrubienia opłucnej
Odpowiedzialność pracodawcy
Na podstawie art. 7:658 BW pracodawca jest odpowiedzialny, jeśli:
- Nie zidentyfikował obecności azbestu przed rozpoczęciem pracy
- Nie zlecił asbestinventarisatie (inwentaryzacji azbestu)
- Nie zapewnił odpowiednich środków ochrony (adembescherming, beschermende kleding)
- Nie poinformował pracowników o ryzyku
- Praca z azbestem nie była wykonywana przez gecertificeerd bedrijf (certyfikowaną firmę)
Instituut Asbestslachtoffers (IAS)
IAS (Instytut Ofiar Azbestu) to organizacja, która pomaga osobom chorym z powodu azbestu:
- Pomaga w ustaleniu źródła narażenia
- Pośredniczy w uzyskaniu odszkodowania od pracodawcy
- Jeśli pracodawca nie istnieje — pomaga uzyskać tegemoetkoming (świadczenie) od państwa
Tegemoetkoming asbestslachtoffers
Państwo holenderskie wypłaca jednorazowe świadczenie dla ofiar mesothelioom:
- Choroby spowodowane pracą: ~€22.000 (TNS-regeling)
- Narażenie pozazawodowe: ~€22.000 (TAS-regeling)
Odszkodowanie za choroby azbestowe
Odszkodowanie od pracodawcy/ubezpieczyciela może obejmować:
- Materiële schade — koszty leczenia, utracone dochody
- Smartengeld — przy mesothelioom: €60.000 - €80.000
- Overlijdensschade — odszkodowanie dla rodziny po śmierci (uitvaartkosten, gederfd levensonderhoud)
Verjaring — przedawnienie
Choroby azbestowe ujawniają się po dziesiątkach lat, dlatego holenderskie prawo przewiduje specjalne zasady:
- Hoge Raad orzekł w Van Hese/De Schelde, że sztywny termin przedawnienia nie może być stosowany, gdy narażenie było dawno temu
- Sądy stosują redelijkheids- en billijkheidstoets (test rozsądności i sprawiedliwości)
Choroba azbestowa? Skontaktuj się natychmiast
Czas jest ograniczony, szczególnie przy mesothelioom. Nasi prawnicy pomogą Ci szybko uzyskać odszkodowanie. Telefon: 070 4500 300, e-mail: pomoc@arslan.nl.