Polscy pracownicy sezonowi w holenderskim rolnictwie
Holandia jest jednym z największych producentów rolnych w Europie, a tysiące Polaków co roku pracuje w holenderskim rolnictwie (landbouw) i ogrodnictwie (tuinbouw). Od zbierania tulipanów, przez pracę w szklarniach, po sortowanie warzyw — to ciężka praca, która wymaga znajomości swoich praw.
CAO Open Teelten i CAO Glastuinbouw
Rolnictwo w Holandii podlega kilku układom zbiorowym pracy. CAO Open Teelten obejmuje uprawy polowe (zbiory owoców, warzyw, kwiatów). CAO Glastuinbouw dotyczy pracy w szklarniach. Oba układy gwarantują warunki lepsze niż ustawowe minimum — sprawdź, który CAO stosuje Twój pracodawca.
Wynagrodzenie i rozliczenia
Minimalne wynagrodzenie obowiązuje bez wyjątków — także w rolnictwie. Od 2024 roku wynosi minimum 13,68 euro brutto za godzinę (dla osób 21+). Wielu pracodawców stosuje system akkoordloon (wynagrodzenie akordowe) — zapłata za ilość zebranych produktów. Uwaga: nawet przy systemie akordowym, Twoje wynagrodzenie za godzinę nie może spaść poniżej minimum.
Zakwaterowanie przez pracodawcę
Wielu pracowników sezonowych mieszka w zakwaterowaniu zapewnianym przez pracodawcę lub agencję pracy. Potrącenie za zakwaterowanie (huisvesting) nie może przekraczać 25% wynagrodzenia minimalnego (obecnie ok. 136 euro tygodniowo). Zakwaterowanie musi spełniać normy określone przez SNF (Stichting Normering Flexwonen) lub AKF.
Agencje pracy tymczasowej (uitzendbureaus)
Większość Polaków w rolnictwie pracuje przez agencje pracy tymczasowej. Agencja musi posiadać certyfikat SNA (Stichting Normering Arbeid). Sprawdź status agencji na stronie normeringarbeid.nl. Agencja, nie rolnik, jest Twoim pracodawcą i odpowiada za wypłatę wynagrodzenia, ubezpieczenie i warunki pracy.
Transport do pracy
Pracodawca organizujący transport do pracy nie może potrącać za to kosztów z wynagrodzenia, jeśli transport jest obowiązkowy (np. pole uprawne jest niedostępne komunikacją publiczną). Czas dojazdu organizowanym transportem powyżej 30 minut w jedną stronę powinien być wliczany do czasu pracy.
Bezpieczeństwo i zdrowie
Praca w rolnictwie wiąże się z ryzykiem: kontakt ze środkami ochrony roślin (gewasbeschermingsmiddelen), ciężka praca fizyczna, praca w ekstremalnych temperaturach. Pracodawca ma obowiązek zapewnić:
- Środki ochrony osobistej (handschoenen, beschermende kleding)
- Szkolenie z bezpiecznego stosowania pestycydów
- Przerwy w pracy przy wysokich temperaturach
- Dostęp do wody pitnej i sanitariatów na polu
- Badania lekarskie przy pracy z substancjami niebezpiecznymi
Sygnały wyzysku i handlu ludźmi
Niestety, w rolnictwie zdarzają się przypadki poważnego wyzysku. Sygnały ostrzegawcze to: zabranie paszportu przez pracodawcę, zakaz opuszczania zakwaterowania, izolacja od otoczenia, groźby deportacji, wynagrodzenie znacznie poniżej minimum. W takich sytuacjach zadzwoń na CoMensha (linię pomocy dla ofiar handlu ludźmi): 033-448 11 86.
Masz problemy z pracodawcą w rolnictwie? Skontaktuj się z nami — 070 4500 300 lub pomoc@arslan.nl. Pomagamy pracownikom sezonowym w dochodzeniu ich praw.