Choroba a praca w Holandii — Twoje prawa
Holenderski system zabezpieczenia na wypadek choroby jest jednym z najbardziej rozbudowanych w Europie. Dla polskich pracowników, przyzwyczajonych do polskiego systemu ZUS, holenderskie zasady mogą być zaskakujące — zarówno pozytywnie (dłuższe wynagrodzenie chorobowe), jak i wymagająco (obowiązek aktywnej współpracy przy reintegracji).
Pierwsze 104 tygodnie — obowiązki pracodawcy
W Holandii pracodawca jest zobowiązany do wypłacania wynagrodzenia chorobowego (loondoorbetaling bij ziekte) przez 104 tygodnie (2 lata):
- Pierwszy rok — minimum 70% wynagrodzenia (w praktyce często 100% przez CAO)
- Drugi rok — minimum 70% wynagrodzenia
- Łącznie nie mniej niż płaca minimalna
W Polsce pracodawca płaci wynagrodzenie chorobowe przez 33 dni, potem przejmuje ZUS. W Holandii pracodawca płaci przez 2 lata — ogromna różnica!
Twoje obowiązki jako chorego pracownika
W zamian za tak długie wynagrodzenie chorobowe, masz obowiązki:
- Zgłoszenie choroby — niezwłocznie, zgodnie z regulaminem firmy (verzuimprotocol)
- Współpraca z bedrijfsarts (lekarzem zakładowym) — stawianie się na wezwania
- Aktywna reintegracja — uczestnictwo w planie powrotu do pracy
- Przyjęcie odpowiedniej pracy — jeśli nie możesz wykonywać dotychczasowej, musisz zaakceptować inną pasującą pracę (passende arbeid)
Ziektewet — zasiłek chorobowy z UWV
Zasiłek z Ziektewet (ustawa o zasiłku chorobowym) przysługuje pracownikom, którzy nie mają pracodawcy zobowiązanego do wypłaty wynagrodzenia:
- Pracownicy tymczasowi (uitzendkrachten) po zakończeniu umowy
- Osoby, których umowa wygasła podczas choroby
- Kobiety w ciąży i po porodzie
- Pracownicy na umowach oproep po zakończeniu kontraktu
Zasiłek Ziektewet wynosi 70% dziennej stawki (dagloon) i jest wypłacany przez UWV.
WIA — długotrwała niezdolność do pracy
Po 2 latach choroby następuje ocena WIA (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen). UWV ocenia Twoją zdolność do pracy:
IVA — pełna niezdolność do pracy
Jeśli jesteś trwale i w pełni niezdolny do pracy (80-100% niezdolności):
- Otrzymujesz 75% ostatniego wynagrodzenia
- Świadczenie do osiągnięcia wieku emerytalnego (AOW-leeftijd)
WGA — częściowa niezdolność
Jeśli jesteś częściowo niezdolny do pracy (35-80% niezdolności):
- Wysokość zależy od stopnia niezdolności i tego, czy pracujesz
- Zachęty do podejmowania pracy w miarę możliwości
Mniej niż 35% niezdolności
Jeśli UWV oceni niezdolność na mniej niż 35% — nie przysługuje Ci świadczenie WIA. Możesz się odwołać (bezwaar maken).
Częste problemy polskich pracowników
- Bariera językowa — wizyty u bedrijfsarts odbywają się po holendersku, masz prawo do tłumacza
- Powrót do Polski podczas choroby — wyjazd do Polski bez zgody bedrijfsarts może skutkować wstrzymaniem wynagrodzenia
- Zwolnienie podczas choroby — pracodawca nie może Cię zwolnić w okresie choroby (opzegverbod), z pewnymi wyjątkami
- Agencja a choroba — jeśli zachorujesz pracując przez agencję, Twoje prawa zależą od rodzaju umowy
Masz problemy z pracodawcą podczas choroby? Nasi adwokaci pomogą Ci bronić Twoich praw. Zadzwoń: 070 4500 300 lub napisz: pomoc@arslan.nl.